Nagietek lekarski
Nagietek doceniony był już przez św. Hildegardę z Bringen (XII w.) - benedyktynkę, pierwszą niemiecką mistyczkę, wizjonerkę i płodną pisarkę m.in. autorkę 9 - tomowego traktatu przyrodniczego oraz św. Alberta Wielkiego (XIII w.) - dominikanina, czołowego badacza przyrody w średniowieczu, była to także ulubiona roślina francuskiej pisarki Sidonie Gabrielle Colette, analizującej w swych powieściach psychikę kobiecą.
Należy on do jednorocznych roślin, które rzadko można spotkać w stanie dzikim. Często natomiast występuje w przydomowych ogródkach. Znanych jest ponad 20 jego odmian. Dla celów leczniczych zbieramy nagietek lekarski w postaci ciemnopomarańczowych kwiatów.
Ojczyzną występującego w Polsce nagietka są Wyspy Karaibskie, Bałkany i Iran. Spotkać go można również w Australii oraz Japonii. W Europie zagościł w XII wieku.
Kwiaty nagietka są doskonałym surowcem, z którego ma pożytek zarówno medycyna tradycyjna jak i ludowa, homeopatia oraz kosmetyka.
W medycynie ludowej i tradycyjnej stosuje się od wieków przetwory nagietkowe wykorzystując jego różnorodne działanie, między innymi: moczopędne, napotne, oczyszczające, przeciwzapalne i ściągające.
Kwiaty nagietka wykazują ponadto działanie bakteriobójcze (na gronkowce i paciorkowce) oraz grzybobójcze. Wpływają także immunnostymulująco na układ odpornościowy.
Cennymi składnikami kwiatów nagietka są saponiny trójterpentynowe, karotenoidy (karoten, ksantofile, likopen), seskwiterpeny( kalendyna), flawonoidy, a także śluzy, sole mineralne ( z przewagą magnezu), witaminy, olejek eteryczny, gorycz - kalendulina i fitoncydy.
Dzięki tym niezwykłym składnikom przetwory nagietka mogą być stosowane w różnych dolegliwościach i chorobach. Dobre efekty uzyskuje się włączając nagietek do terapii w chorobach nowotworowych, w chorobach układu pokarmowego (wrzody żołądka i dwunastnicy, nieżyty jelit, żołądka, wrzodziejące zapalenie jelita grubego), w chorobach wątroby, chorobach kobiecych ( skąpe miesiączkowanie, brak miesiączki, czy też krwawienia maciczne, zapalenie przydatków, nadżerki, rzęsistkowica). Kwiaty nagietka wykazują także działanie przeciwbólowe, rozkurczowe na mięśnie gładkie i przeciwzapalne. Jest to niezwykle cenna właściwości zwłaszcza w chorobach kobiecych. Pomocne są w przypadku oparzeń, owrzodzeń żylakowatych, żylakach, wysypkach skórnych, owrzodzeniach jamy ustnej oraz bolących i pękających brodawkach w okresie karmienia.
W kosmetyce naturalnej niezwykle pomocne są przetwory nagietkowe do pielęgnacji cery wrażliwej, skłonnej do podrażnień, zaczerwienień, a także skóry szorstkiej i spękanej. Wyciągi nagietkowe można spotkać w różnych postaciach kosmetyków: kremach, szamponach, odżywkach do włosów (zdrowych i z łupieżem) oraz balsamach do pielęgnacji ciała. W serii Alfa godne polecenia są trzy kosmetyki zawierające wyciąg z nagietka: krem odżywczo - regenerujący, krem nawilżający i śmietanka do demakijażu. Produkty te przeznaczone są do pielęgnacji cery wrażliwej, suchej i mieszanej. Działają łagodząco i stanowią ochronę przed niesprzyjającymi warunkami atmosferycznymi. Homeopatyczny wyciąg z nagietka także występuje w serii A.T.W. Bioregulator. Jest to krem przeznaczony do pielęgnacji skóry twarzy i ciała, może być stosowany przy trądziku młodzieńczym. Z serii A.T.W. Soft godna polecenia jest maseczka oczyszczająca z wyciągiem z nagietka, która doskonale oczyszcza skórę ze zrogowaciałego naskórka i nadmiaru wydzieliny gruczołów łojowych. Ponadto wspomaga regenerację skóry skłonnej do infekcji i zaczerwienień. Hypoalergiczny żel do higieny intymnej z wyciągiem z nagietka utrzymuje naturalne pH skóry, likwiduje nieprzyjemny zapach wydzielin gruczołów apokrynowych, a także działa wspomagająco w leczeniu intymnych okolic ciała.
mgr Dorota Pastok-Chomicka |